تحلیل جامعه شناختی سلفی گری به مثابۀ یکی از منابع هویت ساز در کردستان ایران

منصوره اعظم زاده-هاوژین بقالی:

چکیده : گفتمان های موجود در کردستان را از زمان شکل گیری گروه های مختلف اجتماعی تا جنگ خلیج فارس (اوایل دهۀ نود میلادی) میتوان به سه دسته تقسیم کرد:

۱گفتمان ناسیونالیستی: اولین بار در کردستان ایران توسط گروهی به نام “کوملۀ ژیانهوهی کورد” یعنی جامعۀ احیای کرد ( ۱۳۲۴ ه. ش) مطرح شد.

۲گفتمان سوسیالیستی: این گفتمان توسط حزب کومله ( ۱۳۴۸ ) شکل گرفت که بعدها به حزب کمونیست ایران تغییر نام داد.

۳گفتمان اسلامگ رایان: این گفتمان اولین بار توسط احمد مفتی زاده در دهۀ پنجاه و با تشکیل مدارس دینی در سنندج و مریوان شکل گرفت و بعد از انقلاب در قالب دو گروه “مکتب قرآن” و “جماعت دعوت و اصلاح ایران” یا همان اخوان المسلمین ایران به فعالیت خود ادامه داد.

سلفی گری در کردستان ایران نیز با توجه به بستر اجتماعی خود شکل گرفته است و شرایط متفاوتی در شکل گیری آن دخیل بوده است. سلفی گری در کردستان، علاوه بر بعد جهانی آن، ویژگی های منطقه ای نیز دارد. مسئلۀ قومیت در میان کردها و غلبۀ احزاب سکولار در منطقه دو ویژگی ای هستند که سلفی گری کردستان را از سلفی گری جهانی متمایز میسازد. تفکر سلفی در کردستان نمی تواند بدون توجه به بستر خود شکل گرفته و فرایند هویت بخشی خود را بدون ارتباط با مسائل کردستان طی کرده باشد.

این جریان در سطح سه استان کردنشین اهل سنت ایران: آذربایجان، کردستان و کرمانشاه، بسیار پراکنده است. از آنجا که آنان به امر هجرت معتقدند، معمولاً با کوچکترین احساس ناامنی به شهر دیگری مهاجرت میکنند. بنابراین، نمیتوان مناطق خاصی را، به طور ثابت، مرکز تجمع آنان دانست.

سلفی ها اولین بار در دو شهر مرزی مریوان و سرپل ذهاب فعالیت خود را شروع کردند. مریوان از شهرهای استان کردستان و سرپل ذهاب از شهرهای استان کرمانشاه است. اما اکنون در شهرهای کرمانشاه، سنندج، مهاباد، بوکان، سقز، بانه و… نیز حضورشان مشهود است.

sf-kordestan1

نخستین نفری باشید که برای این مطلب نظر ارسال می‌کند.!

نظر خود را ارسال کنید

ایمیل شما منتشر نخواهد شد.